Araba Uzun Süre Park Edilirse Soğutma Sistemi

Araç haftalarca ya da aylarca hareketsiz kaldığında motor değil, sıvılar ve kauçuk parçalar yorulur. Soğutma sistemi bu bekleyişten en çok etkilenen bölümlerden biridir. Antifriz durur, hava kabarcıkları yer değiştirir, hortumlar kurur ve içeride korozyon sessizce ilerler.

Aşağıda, araç uzun süre park edilirse soğutma sistemi için ne yapılması gerektiğini adım adım bulacaksın. Hem park öncesi hazırlık hem de yeniden çalıştırma kontrolü var.

Uzun Park Sırasında Soğutma Sisteminde Ne Olur?

• Korozyon önleyici katkılar tükenir. Antifrizin içindeki inhibitörler zamanla etkisini yitirir. Sıvı akmasa da yaşlanır.
• Metal yüzeylerde oksit oluşur. Özellikle radyatör peteklerinde, su pompası salyangozunda ve motor bloğu kanallarında.
• Hortumlar sertleşir. Isınma-soğuma döngüsü olmadan kauçuk esnekliğini kaybeder, kelepçe bölgelerinde çatlak başlar.
• Su pompası salmastrası kurur. Hiç dönmeyen bir pompanın keçesi yerinde yapışır; ilk çalıştırmada damlama başlayabilir.
• Termostat sıkışır. Uzun süre aynı konumda kalan termostat, ilk ısınmada açılmakta zorlanır.
• Radyatör dışı kirlenir. Yaprak, toz, polen ve böcek petek aralarını tıkar. Hava geçişi düşer.

Adım Adım: Aracı Park Etmeden Önce

1. Antifrizin yaşını kontrol et. Ömrünün sonuna yaklaşmışsa park öncesi değiştir. Sekiz ay bekleyecek araca eski sıvı bırakmak, o sıvının korozyona davetiye çıkarması demektir. Soğutma sıvısı değiştirme aralıkları konusunu bu yüzden park planına dahil et.
2. Karışım oranını ölç. Refraktometre ya da basit bir antifriz tester ile donma noktasını gör. Park edilecek bölgenin en soğuk gecesinden en az 10 °C aşağıda olmalı.
3. Asla saf su bırakma. Yazın "nasılsa donmaz" diye su eklenmiş bir sistem, kış boyunca beklerse blok çatlağına kadar gidebilir.
4. Sıvı seviyesini işaretin üst çizgisine getir. Genleşme kabında hava boşluğu ne kadar azsa, oksijenle temas eden yüzey de o kadar az olur.
5. Kaçak var mı diye bak. Motoru ısıt, sonra soğutmayı bekle. Kelepçe altları, radyatör yan tankları, kalorifer hortumları ve su pompası bölgesini kontrol et. Küçük bir sızıntı, park süresince kabı boşaltır. Radyatörden su sızıntısı onarımı beklemez.
6. Radyatör kapağını test et. Yaylı kapak basınç tutmuyorsa sistem sürekli nefes alır, sıvı buharlaşır. Radyatör kapağı basınç testi beş dakikalık iştir.
7. Peteği temizle. Dıştan alçak basınçlı su ve yumuşak fırça yeterli. Kirli petekle park etmek, kiri kalıplaşmış hale getirir.
8. Fanı ve termostatı doğrula. Rölantide motoru ısıt, fanın devreye girdiğini duy. Üst radyatör hortumu belirli sıcaklıkta bir anda ısınıyorsa termostat açılıyor demektir.
9. Aracı kapalı ya da gölge bir yere çek. Doğrudan güneş, hortum ve conta ömrünü kısaltır. Zemin nemliyse alt tarafta korozyon hızlanır.
10. Akü kutup başlarını sök ya da şarj cihazına bağla. Elektrikli su pompası veya elektronik fan kontrolü olan araçlarda akünün tamamen bitmesi hafıza ve kalibrasyon sorunları çıkarabilir.

Park Süresince Ayda Bir Yapılacaklar

• Kaportanın altına bak. Zeminde renkli leke var mı?
• Genleşme kabı seviyesini gözle kontrol et.
• Mümkünse motoru çalıştır, sıcaklık göstergesi orta bandına gelene kadar bekle. Fan bir kez dönsün. Bu, salmastrayı ıslatır ve sıvıyı sirküle eder.
• Motor çalıştıramıyorsan en azından hortumları elle sık. Sertleşme ya da çıtlama sesi kötü işaret.
• Kaputun altına giren kemirgen izlerine dikkat et. Kesilmiş bir kalorifer hortumu ya da kemirilmiş fan kablosu sık görülür.

Yeniden Yola Çıkarken Kontrol Sırası

1. Soğukken seviyeyi oku. Düşmüşse nerede kaybettiğini bul, üstüne ekleyip geçme.
2. Kapağı aç, sıvının rengine ve kıvamına bak. Kahverengi, bulanık ya da yüzeyde yağ filmi varsa yola çıkmadan sistemi boşalt ve yıka. Radyatör temizleme adımlarını uygulamak gerekebilir.
3. Kayış ve kasnakları gör. Su pompasını tahrik eden kayışta çatlak, kuruma ya da pas izi olmamalı.
4. Motoru çalıştır, ilk 10 dakika yanında kal. Sıcaklık ibresini izle. Anormal yükselme varsa hemen durdur.
5. Kaloriferi aç. Sıcak hava gelmiyorsa sistemde hava hapsı olabilir. Radyatördeki hava hapsını çıkarma yöntemini uygula.
6. Fan devreye giriyor mu? Girmiyorsa soğutucu fan teşhisine geç; trafikte beklemek riskli olur.
7. Kısa bir tur at, sonra tekrar bak. 10-15 km sonra soğutma seviyesini ve alt tarafı yeniden kontrol et. Havanın oturmasıyla seviye düşebilir.

Sık Yapılan Hatalar

• Sıcak motorda kapağı açmak. Uzun park sonrası ilk çalıştırmada basınç birikir. Kapağı en az 30 dakika soğutmadan açma.
• Farklı renk antifrizi karıştırmak. Eksilen sıvıyı elindeki bidonla tamamlamak jelleşmeye yol açar. Soğutma sıvısı türü seçimi renk değil, standart işidir.
• Musluk suyu eklemek. Kireç, petek kanallarını daraltır