Radyatörden Hırıltılı Ses Geliyorsa

Motor kapağını açtığınızda radyatör bölgesinden hırıltı, fokurdama ya da tıslama duyuyorsanız bu bir uyarıdır. Soğutma sistemi normalde sessiz çalışır. Duyulan her ses; hava, basınç kaybı, mekanik aşınma veya sıvı eksikliğine işaret eder. Aşağıda radyatörden gürültü sesi geldiğinde izlenecek yolu adım adım bulacaksınız.

Sesin Türünü Doğru Tanımlayın

Teşhis, sesi sınıflandırmakla başlar. Her ses farklı bir arızayı gösterir.

Adım Adım Teşhis

1. Motoru soğutun. Sıcak sistemde kapağı asla açmayın. Basınçlı sıvı fışkırır. En az 40 dakika bekleyin.
2. Genleşme kabı seviyesini kontrol edin. Seviye MIN çizgisinin altındaysa hava girmiş demektir. Fokurdama sesinin en sık nedeni budur. Eksilme neden oluyor sorusunun cevabı çoğu zaman sızıntıdır; radyatör peteği, hortum uçları ve su pompası bölgesini kuru bir bezle silip iz arayın.
3. Kapağı ve contayı inceleyin. Lastik conta sertleşmiş, çatlamış veya ezilmişse basınç tutmaz. Basınç düşünce sıvı düşük sıcaklıkta kaynar ve tıslama başlar. Radyatör kapağı basınç testi bu noktada net sonuç verir. Kapak birkaç yüz liralık parçadır; şüphede kalmayın, değiştirin.
4. Motoru çalıştırın, kapak açık dinleyin. Genleşme kabında sürekli kabarcık çıkıyorsa iki olasılık vardır: sistemde hava kalmış ya da silindir kapak contasından yanma gazı geçiyor. Egzozdan beyaz duman ve sıvıda yağ izi varsa ikinci ihtimal ağırlık kazanır.
5. Hortumları elle sıkın (motor soğukken). Üst hortum yumuşacık ve boşsa sirkülasyon yok. Aşırı sertse basınç tahliye edilemiyor. Kelepçelerin torkunu kontrol edin; gevşek kelepçe emiş yaparak tıslama üretir.
6. Termostatı sorgulayın. Motor sıcaklık göstergesi geç yükseliyorsa veya kırmızıya dayanıyorsa termostat sabit kalmış olabilir. Kapalı kalan termostat radyatöre sıvı göndermez, blok içinde lokal kaynama ve fokurdama duyulur. Termostat arızasının belirtileri arasında kalorifer üflemesinin dengesizleşmesi de vardır.
7. Fanı gözle ve elle kontrol edin. Motor kapalıyken pervaneyi çevirin. Rulman boşluğu, pürüzlü dönüş veya kanatta çatlak varsa ses buradan gelir. Elektrikli fanda motor yatağı kurumuşsa uğultu artar. Viskoplastik fanda silikon yağı kaçmışsa fan sürekli tam devirde kalır ve soğukta belirgin bir vınlama duyarsınız.
8. Su pompasını ayırt edin. Kayışı sökülebiliyorsa (kısa süre için) motoru çalıştırıp sesi karşılaştırın. Ses kesiliyorsa kaynak kayış hattındadır: pompa rulmanı, gergi rulmanı veya alternatör. Pompa salmastrasından damlama varsa değişim gecikmeden yapılmalı.
9. Havayı sistemden atın. Hava hapsı çözülmezse sesler geri döner. Aracı ön tarafı yukarı bakacak şekilde park edin. Kapağı açık tutup motoru rölantide çalıştırın. Kalorifer en sıcak, fan kademesi düşük olsun. Hava tahliye vidası varsa kabarcık bitene kadar açık bırakın. Seviyeyi düşe düşe tamamlayın.
10. Peteği ve dış yüzeyi temizleyin. Tıkalı petek ısı atamaz, sıcaklık yükselir, kaynama sesi başlar. Böcek, yaprak ve çamuru düşük basınçlı su ile içten dışa doğru yıkayın. Radyatör temizleme işlemini kanatları bükmeden yapmak önemlidir.
11. Test sürüşü yapın. 15-20 km sonra sesi tekrar dinleyin. Sıcaklık göstergesini ve kalorifer performansını not edin. Ses devam ediyorsa basınç testi ve gaz kaçağı testi için servise gidin.

Sık Yapılan Hatalar

• Sadece su eklemek. Saf su donma ve korozyon koruması sağlamaz. Doğru antifriz türü, üreticinin belirttiği spesifikasyona göre seçilir. Farklı renkleri karıştırmak jelleşmeye yol açar.
• Sesi görmezden gelmek. Fokurdama, kaynamanın habercisidir. Bir sonraki aşama kapak contası ve silindir kapağıdır. Onarım maliyeti katlanır.
• Sıcak motora soğuk su dökmek. Alüminyum kapak ve blokta çatlama riski yaratır.
• Kapağı gereksiz sıkı takmak. Conta ezilir, sızdırma yapar. Klik sesi duyulacak kadar sıkmak yeterlidir.
• Hava tahliyesini atlamak. Sıvı değişimi sonrası hava atılmazsa gürültü ilk gün içinde geri gelir.